Bursa
Açık
30.9°
Gündem Bursa

ABD'den yapay zekâ hamlesi: "fazla güçlü" modeller dünya genelinde kapatıldı

2026.06.15 14:39 Son Güncellenme: 2026.06.15 14:39 - DÜNYA

ABD merkezli Anthropic'in yeni nesil yapay zekâ modelleri "Fable 5" ve "Mythos 5", Beyaz Saray'ın talebiyle yabancı erişimine kapatıldı, ardından küresel risk ve yasal belirsizlikler nedeniyle tamamen devre dışı bırakıldı. Karar, özellikle Avrupa'da teknoloji bağımsızlığı ve siber güvenlik tartışmalarını yeniden alevlendirdi.

ABD'den yapay zekâ hamlesi: "fazla güçlü" modeller dünya genelinde kapatıldı

ABD'nin önde gelen yapay zekâ şirketlerinden Anthropic, yeni ve ileri seviye olarak tanıtılan "Claude Fable 5" ve "Claude Mythos 5" modellerine ilişkin dikkat çekici bir kararla gündeme geldi. Şirketin açıklamasına göre, Beyaz Saray'ın ulusal güvenlik gerekçesiyle yaptığı talep doğrultusunda bu modellere ABD dışından erişim engellendi.

Yetkililerin, söz konusu modellerin güvenlik kısıtlamalarının aşılabileceği ve kötü niyetli kullanım senaryolarında "siber silah" etkisi oluşturabileceği endişesini taşıdığı belirtildi. Özellikle sistemlerin güvenlik açıklarını bağımsız şekilde tespit edebilme kapasitesinin, kritik altyapılar için risk oluşturabileceği ifade edildi.

Ancak kullanıcıların vatandaşlık durumunun kesin şekilde tespit edilememesi ve olası yasal riskler nedeniyle şirket, kısa süre içinde modelleri tüm dünyada tamamen erişime kapatma kararı aldı. Anthropic, bu kararın ardından ABD'li yetkililerle görüşmelere başladığını ve sürecin yeniden değerlendirilmesini istediğini açıkladı.

Karar, Avrupa başta olmak üzere birçok ülkede tepkiyle karşılandı. Avrupa Birliği yetkilileri, gelişmiş yapay zekâ sistemlerinin siber savunma gibi alanlarda fayda sağlarken aynı zamanda ciddi güvenlik riskleri de doğurduğunu, ancak alınan önlemlerin uluslararası ortaklara karşı ayrımcı olmaması gerektiğini vurguladı. Avrupa Komisyonu ayrıca gelişmenin, kıtanın teknoloji alanında bağımsızlığını artırma ihtiyacını ortaya koyduğunu bildirdi.

Fransa ve Kanada gibi ülkeler de benzer şekilde, az sayıda teknoloji sağlayıcısına aşırı bağımlılığın risklerine dikkat çekti. Avrupa'daki bazı siyasi isimler ise yaşananları "yeni bir yapay zekâ rekabeti" olarak tanımlayarak, küresel güç mücadelesinin teknoloji alanına taşındığını savundu.

ABD ile Anthropic arasında daha önce de yapay zekâ güvenliği konusunda görüş ayrılıkları yaşandığı, şirketin bazı güvenlik protokollerini değiştirmeyi reddettiği için hükümetle gerilim yaşadığı da hatırlatıldı.